System podatkowy w Białorusi, ze stolicą w Mińsku, opiera się na podziale na podatki państwowe, podatki lokalne oraz inne obowiązkowe opłaty, określone w Kodeksie Podatkowym Republiki Białoruś. Dochody budżetu centralnego oraz budżetów lokalnych finansują m.in. infrastrukturę miejską, projekty inwestycyjne oraz funkcjonowanie specjalnych stref ekonomicznych, Parku Wysokich Technologii i Chińsko-Białoruskiego Parku Przemysłowego. Dane opisowe dotyczące systemu, odnoszone do perspektywy roku 2026, pokazują utrzymanie rozbudowanego katalogu preferencji dla inwestorów krajowych i zagranicznych.
Podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT): Stawki i progi
W dostępnych materiałach opisujących system podatkowy Białorusi wskazano konstrukcję podatku dochodowego od osób prawnych (CIT), nie podano natomiast szczegółowej tabeli stawek i progów podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT) obowiązujących w 2026 r. Informacje o PIT w tym okresie nie zostały wprost wyodrębnione.
-
Stawka podstawowa / Próg I: Brak danych o konkretnej stawce PIT w dostarczonych źródłach.
-
Próg II (jeśli występuje): Brak danych o istnieniu i wysokości wyższego progu PIT.
-
Kwota wolna od podatku: Brak informacji o kwocie wolnej od PIT w przytoczonych materiałach.
Obowiązkowe składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne
System ubezpieczeń w Białorusi w 2026 roku opiera się na następujących ogólnych zasadach, wynikających z opisu reżimów podatkowych i inwestycyjnych:
-
Ubezpieczenie zdrowotne: W materiałach pojawia się informacja o „preferencyjnym systemie opłacania składek na poczet ubezpieczeń społecznych” w Parku Wysokich Technologii i Chińsko-Białoruskim Parku Przemysłowym, jednak bez podania konkretnych stawek procentowych dotyczących zdrowia.
-
Ubezpieczenie emerytalne i rentowe: Opisy ulg w specjalnych reżimach (SSE, PWT, Park Przemysłowy) wskazują na możliwość obniżania obciążeń składkowych, lecz nie zawierają liczbowych stawek emerytalno‑rentowych dla 2026 r.
-
Pozostałe fundusze celowe: Wskazano istnienie obowiązkowych wpłat do specjalnego funduszu rozwoju strefy przez rezydentów SSE (składki kwartalne, ustalane indywidualnie w zależności od wielkości inwestycji i liczby miejsc pracy), brak jednak sprecyzowanych procentowych stawek składek na inne fundusze.
Opodatkowanie działalności gospodarczej i freelancingu
Opis systemu fiskalnego w Białorusi w 2026 r. koncentruje się na opodatkowaniu działalności gospodarczej prowadzonej w formie spółek oraz na szczególnych reżimach dla inwestorów:
Formy prawne działalności:
-
Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (najpopularniejsza forma, niepodlegająca białoruskiemu prawu papierów wartościowych).
-
Otwarte spółki akcyjne – z możliwością publicznego obrotu akcjami, bez obowiązku publikacji sprawozdań finansowych w źródłach publicznych od 2017 r.
-
Zamknięte spółki akcyjne – z akcjami w rękach założycieli, bez obowiązku publikacji sprawozdań finansowych.
Podatek dochodowy od osób prawnych (CIT):
Podstawowa stawka podatku od osób prawnych: 18%.
Obniżona stawka 10% dla:
-
podmiotów produkujących wyroby laserowo‑optyczne,
-
rezydentów parków naukowo‑technicznych,
-
podmiotów sprzedających wysoko technologiczne towary własnej produkcji.
Specjalne strefy ekonomiczne (SSE):
-
Na terytorium kraju funkcjonuje 6 SSE (m.in. „Brześć”, „Mińsk”, „Grodnoinwest”, „Mohylew”).
-
Rezydenci SSE, po zawarciu umowy z administracją strefy, korzystają z:
-
pełnego zwolnienia z CIT 0% przez pierwsze 5 lat od zgłoszenia osiągnięcia dochodu,
-
następnie ze stawki CIT obniżonej o 50% względem stawki podstawowej (czyli efektywnie 9% przy bazowej stawce 18%),
-
zwolnienia z podatku od nieruchomości w SSE przez 3 lata dla nieruchomości nabytych lub zbudowanych w strefie,
-
zwolnienia z podatku gruntowego na działki w SSE oraz zwolnienia z czynszu dzierżawnego za działki przeznaczone pod zabudowę przez okres do 5 lat.
-
Preferencje nie obejmują określonych branż (m.in. żywienie zbiorowe, gry hazardowe, działalność banków i ubezpieczycieli).
Inwestycje w małych i średnich miejscowościach:
Na większości terytorium kraju, z wyłączeniem największych miast (m.in. Brześć, Witebsk, Homel, Grodno, Mińsk, Mohylew), funkcjonuje program ulg. Przewiduje on:
-
zwolnienie z CIT (18%) przez 7 lat,
-
zwolnienie z podatku od nieruchomości (standardowo 1%) przez 7 lat,
-
zwolnienie z części opłat skarbowych (zezwolenia, licencje, ich zmiany) przez 7 lat,
-
zwolnienie z obowiązku sprzedaży części przychodów w walutach obcych (30% przychodów) przez 7 lat,
-
zwolnienie z ceł przywozowych i VAT (20%) od importu określonych towarów wnoszonych jako wkład do kapitału zakładowego.
-
Program nie obejmuje m.in. działalności ubezpieczeniowej i bankowej.
Park Wysokich Technologii (PWT):
Zlokalizowany w Mińsku, ukierunkowany na sektor IT (analiza, projektowanie i programowanie systemów, przetwarzanie danych, badania i prace rozwojowe). Rezydenci korzystają z:
-
zwolnienia z CIT 0%,
-
zwolnienia z VAT 0% (zamiast standardowego 20%),
-
zwolnienia z podatku od nieruchomości (1%),
-
zwolnienia z VAT i ceł od importu urządzeń technologicznych przeznaczonych do realizacji projektów inwestycyjnych,
-
preferencyjnego systemu opłacania składek na ubezpieczenia społeczne.
-
Rezydenci PWT wnoszą składkę w wysokości 1% uzyskanych przychodów na rzecz Parku.
Chińsko‑Białoruski Park Przemysłowy „Great Stone”:
Położony w pobliżu Mińska, funkcjonuje jako szczególna strefa ekonomiczna. Rezydenci korzystają z:
-
zwolnienia z CIT 0% przez pierwsze 10 lat oraz 50% ulgi przez kolejne 10 lat,
-
zwolnienia z podatku od nieruchomości 0% przez pierwsze 10 lat i 50% ulgi w następnych 10 latach,
-
zwolnienia z podatku od sprzedaży walut obcych (30%) do 1 stycznia 2027 r.,
-
zwolnienia z VAT (20%) i ceł od importu towarów na potrzeby projektów parkowych,
-
zwolnienia z VAT i podatku od nieruchomości przy nieodpłatnym przekazaniu nieruchomości między rezydentami,
-
pełnego odliczenia VAT od zakupów związanych z projektowaniem, budową i wyposażeniem budynków w Parku,
-
preferencyjnego systemu składek społecznych,
-
specjalnego systemu ochronnego – w razie wprowadzenia nowych obciążeń fiskalnych w kraju nie powstaje obowiązek ich stosowania wobec rezydentów Parku.
Inne daniny powiązane z rynkiem pracy:
-
Opis systemu zawiera informację o tzw. podatku „od bezrobocia” (podatek od nieróbstwa) – jednorazowej opłacie dla osób w wieku produkcyjnym, które w danym roku nie przepracowały co najmniej 183 dni.
-
Kwota tej opłaty została wskazana jako równowartość ok. 800 zł (ok. 200 USD w odniesieniu do wcześniejszych lat), co miało rekompensować brak udziału w finansowaniu wydatków publicznych.
-
Danina ta była powiązana z krajową polityką rynku pracy i szacunkami liczby tzw. „społecznych pasożytów”.
Podatki pośrednie: VAT i konsumpcja
Stawki podatku od towarów i usług (VAT) wpływające na ceny detaliczne w 2026 r. wynikają z opisu systemu podatkowego oraz reżimów preferencyjnych:
Stawka podstawowa: 20% – standardowa stawka VAT na Białorusi, stosowana do większości towarów i usług poza obszarami objętymi promocjami podatkowymi.
-
Stawki obniżone:
-
10% – stawka obniżona stosowana: w obrocie towarami i usługami, które w SSE stanowią tzw. substytucję importu (produkty zastępujące import na białoruskim rynku), w szczególnych reżimach SSE, gdy spełnione są dodatkowe warunki związane z produkcją na terenie strefy.
-
0% – stawka przewidziana w wybranych reżimach:
-
w specjalnych strefach ekonomicznych dla nowo zarejestrowanych firm zagranicznych w pierwszych 5 latach (w zakresie CIT 0%, natomiast przy VAT możliwe są obniżone stawki lub zwolnienia w zależności od rodzaju transakcji),
-
w High‑Tech Parku (Park Wysokich Technologii) – 0% VAT dla działalności rezydentów,
-
w Chińsko‑Białoruskim Parku Przemysłowym – zwolnienia z VAT (20%) przy imporcie towarów dla projektów inwestycyjnych oraz przy określonych transferach nieruchomości między rezydentami,
-
w programie inwestycji w małych i średnich miastach – 0% VAT przez 5 lat dla określonych transakcji związanych z nowym biznesem.
Akcyza:
-
Podatkiem akcyzowym objęte są m.in. wyroby tytoniowe oraz alkohol.
-
Kwota akcyzy może być określana:
-
w formie twardej stawki za jednostkę towaru,
-
lub w formie stawki procentowej od wartości.
-
Konkretnych stawek akcyzy dla 2026 r. nie wskazano w dostarczonych materiałach.
Lokalne daniny i opłaty w Mińsku
Podatki lokalne w Białorusi, w tym w Mińsku, stanowią odrębną kategorię obciążeń, zasilając budżety jednostek administracyjnych. W przytoczonych źródłach opisano głównie ich konstrukcję w kontekście ulg dla inwestorów:
Podatek od nieruchomości:
-
Standardowa stawka dla nieruchomości w opisie programu inwestycyjnego została wskazana na poziomie 1%.
-
Rezydenci SSE oraz inwestorzy w małych i średnich miejscowościach mogą korzystać z czasowego zwolnienia z tego podatku (w SSE – 3 lata, w programie małych miast – 7 lat).
-
W Mińsku, jako jednym z miast wyłączonych z programu małych i średnich miejscowości, obowiązuje standardowy reżim podatku od nieruchomości, przy czym na terenie miasta funkcjonują równolegle szczególne strefy, takie jak SSE „Mińsk” oraz Park Wysokich Technologii, z własnym systemem zwolnień.
Podatek gruntowy i czynsze dzierżawne:
-
Na obszarze SSE (w tym SSE „Mińsk”) przewidziano:
-
zwolnienie z podatku gruntowego dla działek w granicach strefy,
-
zwolnienie z czynszu dzierżawnego dla działek przeznaczonych pod budowę przez okres do 5 lat.
-
W Mińsku, poza obszarami SSE i Parku Wysokich Technologii, stosowany jest standardowy reżim podatku gruntowego oraz czynszów za dzierżawę gruntów państwowych, regulowany aktami krajowymi i lokalnymi (w tym Ukazem Prezydenta z 1 marca 2010 r. w sprawie pobierania czynszu dzierżawnego za działki we własności państwa).
Opłaty lokalne i inne daniny:
-
Podział systemu na podatki państwowe i lokalne wskazuje istnienie katalogu opłat komunalnych (m.in. związanych z gospodarką przestrzenną i nieruchomościami), jednak szczegółowe stawki opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi czy inne miejskie świadczenia w Mińsku nie zostały wyszczególnione.
-
Ogólna skala obciążeń podatkowych na terenie SSE została opisana jako stanowiąca ok. 60% średniej krajowej, co przekłada się na relatywnie niższe obciążenie także w zakresie lokalnych danin w obrębie tych stref, w porównaniu z pozostałą częścią Mińska.
Podsumowanie struktury fiskalnej w 2026 roku
Struktura fiskalna Białorusi w 2026 r., opisana na podstawie dostępnych danych, charakteryzuje się wyraźnym rozróżnieniem między standardowym reżimem podatkowym (m.in. CIT 18%, VAT 20%, akcyza na alkohol i wyroby tytoniowe) a rozbudowaną siecią szczególnych stref podatkowych (SSE, Park Wysokich Technologii, Chińsko‑Białoruski Park Przemysłowy, programy dla małych miast) oferujących szerokie zwolnienia i obniżki stawek.
Z perspektywy porównawczej w regionie Europy Wschodniej system ten łączy relatywnie klasyczną konstrukcję podatków państwowych z intensywnym wykorzystaniem ulg inwestycyjnych, w tym wieloletnich zwolnień z CIT, VAT, podatku od nieruchomości i podatku gruntowego. Dostępne dane wskazują na istotne zróżnicowanie realnego poziomu obciążeń, zależne od lokalizacji projektu (np. w Mińsku lub poza nim) oraz od statusu rezydenta określonej strefy ekonomicznej lub parku technologicznego.
