Lipiec to miesiąc, w którym większość roślin już intensywnie rośnie, a wiele upraw kończy swój cykl wegetacyjny. Dla rolników to jednak nie koniec prac – to doskonały moment, by zagospodarować zwolnione pola i przygotować je pod nowe zasiewy. Co zatem warto siać w lipcu na polu, aby efektywnie wykorzystać dostępny czas i przestrzeń?
Jakie warzywa można siać w lipcu na polu?
Wbrew pozorom lipiec wciąż daje duże możliwości siewu wielu gatunków warzyw bez konieczności przygotowywania rozsady. Wystarczy dobrze dopasować gatunki do warunków pogodowych i długości dnia. Krótszy dzień ma korzystny wpływ na rozwój niektórych roślin, a wysoka temperatura przyspiesza wschody.
Wybór warzyw do siewu w lipcu zależy przede wszystkim od tego, ile czasu pozostało do jesieni, jaką glebę mamy do dyspozycji oraz jakie są nasze oczekiwania plonowe. Lipcowe warzywa powinny charakteryzować się szybkim wzrostem i odpornością na upały.
Buraki i fasola
Jednymi z najczęściej polecanych warzyw do siewu w lipcu są buraki ćwikłowe oraz fasola. Szczególnie warto wybierać odmiany późne, które zdążą wydać plon przed chłodami.
W przypadku buraka ćwikłowego najlepiej sprawdzają się odmiany takie jak Czerwona Kula czy Okrągły Ciemnoczerwony. Fasolę warto siać w pierwszym tygodniu lipca, ale tylko z przeznaczeniem na strąki do gotowania, ponieważ ziarno nie zdąży dojrzeć przed jesienią.
Kapustne i liściaste
W drugiej połowie lipca warto postawić na warzywa kapustne, takie jak kapusta pekińska czy jarmuż. Ten ostatni szczególnie dobrze znosi chłodniejsze noce i ma dużą wartość żywieniową. Endywia, szczypiorek oraz cebula siedmiolatka to kolejne rośliny, które można siać przez cały lipiec.
Szpinak i roszponka
Choć szpinak nie przepada za wysokimi temperaturami, lipiec to ostatni moment na jego wysiew. Warto wybierać odmiany odporne na wybijanie w pędy kwiatowe, takie jak Matador. Roszponka natomiast to doskonałe warzywo na poplon – rośnie szybko, nie boi się chłodów, a jej liście można zbierać nawet zimą.
Lipcowy siew roszponki pozwala na zbiór jeszcze jesienią, a w łagodniejszym klimacie nawet zimą – to jedna z najbardziej odpornych na mróz roślin liściastych.
Koper, rzodkiew i sałaty
W całym lipcu można wysiewać również różne odmiany kopru oraz rzodkiew i rzeżuchę. W przypadku rzodkwi warto postawić na późne odmiany, np. Murzynka. Sałaty łodygowe (Głąbik krakowski) oraz letnie odmiany sałat masłowych i kruchych można siać w pierwszej połowie miesiąca, pamiętając o przerzedzaniu siewek.
Jakie rośliny uprawne warto siać na poplon w lipcu?
Oprócz warzyw, lipiec to również doskonały miesiąc na wysiew roślin poplonowych. Wybór powinien być uzależniony od celu: poprawa struktury gleby, zwiększenie zawartości próchnicy, pasza dla zwierząt, czy też pożytek dla pszczół.
Facelia błękitna
Jedną z najbardziej wszechstronnych roślin poplonowych jest facelia błękitna. Można ją siać aż do połowy sierpnia, a jej uprawa przynosi wiele korzyści – nie tylko poprawia jakość gleby, ale również służy jako roślina miododajna.
Facelia ma krótki okres wegetacji (ok. 100 dni), co oznacza, że plon zielonki można uzyskać już po 50–60 dniach. Z tego względu świetnie sprawdza się jako międzyplon lub nawóz zielony. Wydajność sięga nawet 20 ton zielonej masy z hektara.
- norma siewu na poplon: 10–12 kg/ha,
- głębokość siewu: maksymalnie 2 cm,
- nawóz: fosfor 40–60 kg/ha, potas 60–80 kg/ha,
- azot: maksymalnie 80 kg/ha – najlepiej dzielony na dwie dawki.
Proso
Wśród roślin uprawnych, które można siać w lipcu, często pomijane, ale bardzo wartościowe jest proso. Szczególnie polecane dla myśliwych i rolników utrzymujących zwierzynę łowną, ponieważ dziki i płowa chętnie zjadają jego ziarna.
Proso można siać w ilości ok. 25 kg/ha, najlepiej w mieszance z nawozami azotowo-fosforowymi. Roślina ta nie tylko dobrze się odchwaszcza, ale też potrafi się samodzielnie regenerować przy odpowiednich warunkach.
Koniczyna biała
Jeśli ktoś szuka rośliny wieloletniej, która nie wymaga intensywnej pielęgnacji, warto rozważyć koniczynę białą. Kwitnie od czerwca do października i może pełnić funkcję zarówno trawnika, jak i paszy dla zwierząt czy rośliny miododajnej.
Koniczyna posiana w lipcu, odpowiednio pielęgnowana, potrafi zagłuszyć chwasty i przekształcić się w samowystarczalny ekosystem, korzystny również dla pszczół.
Jak przygotować pole pod siew w lipcu?
Każda uprawa, niezależnie od terminu, wymaga odpowiedniego przygotowania stanowiska. Lipiec to miesiąc suchy, dlatego szczególne znaczenie ma utrzymanie odpowiedniej wilgotności gleby oraz jej spulchnienie przed siewem.
Przed siewem warto zastosować jeden z następujących zabiegów:
- talerzowanie ugoru – pozwala na zniszczenie chwastów i przygotowanie struktury gleby,
- bronowanie – wyrównuje powierzchnię i poprawia kontakt nasion z podłożem,
- orka – wskazana zwłaszcza przy siewie roślin wieloletnich lub na glebach zbitych.
W przypadku siewu bezpośredniego (np. kapusty pekińskiej czy rzepy ścierniskowej), wystarczające może być płytkie spulchnienie gleby i wcześniejsze nawiezienie – najlepiej nawozami wieloskładnikowymi lub mineralnymi.
Jakie mieszanki warto siać dla zwierzyny łownej?
Lipcowe siewy to także dobry moment na założenie poletek dla zwierzyny płowej i dzików. Najczęściej wybierane są kukurydza, gryka, owies, rzepak, ale coraz większą popularność zdobywają mniej znane gatunki, takie jak kapusta pastewna, proso czy jarmuż.
Kapusta pastewna, szczególnie gdy jest sadzona, potrafi osiągać imponujące rozmiary (nawet 2 metry) i dostarczać ogromną ilość masy zielonej. Proso natomiast przyciąga nie tylko dziki, ale także bażanty i inne ptactwo polne.
Warto również przemyśleć zastosowanie mieszanek zbóż z dodatkiem roślin bobowatych lub fitosanitarnych, takich jak facelia. Dobrze dobrane mieszanki zwiększają bioróżnorodność, wzbogacają glebę i są bardziej odporne na choroby oraz szkodniki.
Rzepa ścierniskowa
Na koniec lipca przypada idealny termin siewu rzepy ścierniskowej. To roślina szybko rosnąca, dobrze znosząca chłody, a przy tym bardzo wartościowa jako pasza. Często wysiewana razem z rzepakiem ozimym, tworzy zwartą darń, która jest chętnie zgryzana przez zwierzynę.
Na co zwrócić uwagę planując siew w lipcu?
Planując lipcowy siew, należy wziąć pod uwagę kilka istotnych czynników. Przede wszystkim kluczowe są termin, jakość gleby i dostępność wody. Wysokie temperatury i krótszy dzień wymagają szybkiego działania oraz zapewnienia nasionom sprzyjających warunków do kiełkowania.
Warto też przemyśleć cel uprawy: czy będzie to poplon, pasza, roślina miododajna, a może baza dla dzikiej zwierzyny? W zależności od tego dobieramy odpowiednie gatunki oraz mieszanki. Również nawożenie powinno być dostosowane do konkretnej rośliny – niektóre, jak facelia, źle znoszą nadmiar azotu.
- Dobierz gatunki do długości dnia i klimatu lokalnego
- Stosuj nawożenie przedsiewne oraz pogłówne w odpowiednich dawkach
- Unikaj głębokiego siewu – większość warzyw i roślin poplonowych wymaga płytkiego umieszczenia nasion
- Regularnie podlewaj, zwłaszcza w okresach bezdeszczowych
Lipiec nie musi być okresem przestoju w gospodarstwie rolnym. To doskonały czas na wykorzystanie pustych pól, przekształcenie ugorów i przygotowanie gruntu pod przyszłoroczne plony. Odpowiedni dobór gatunków i staranne przygotowanie stanowiska pozwolą w pełni wykorzystać potencjał tego letniego miesiąca.
Co warto zapamietać?:
- W lipcu można siać buraki ćwikłowe, fasolę, kapustę pekińską, jarmuż, szpinak oraz roszponkę, które charakteryzują się szybkim wzrostem i odpornością na upały.
- Facelia błękitna to wszechstronna roślina poplonowa, która poprawia jakość gleby i jest miododajna; plon zielonki można uzyskać już po 50–60 dniach.
- Proso, koniczyna biała oraz rzepak ścierniskowy to wartościowe rośliny, które można siać w lipcu, przyciągające zwierzynę i poprawiające bioróżnorodność.
- Przygotowanie pola powinno obejmować talerzowanie, bronowanie lub orkę, aby zapewnić odpowiednią wilgotność i strukturę gleby przed siewem.
- Kluczowe czynniki planowania siewu to termin, jakość gleby, dostępność wody oraz dobór gatunków do lokalnych warunków klimatycznych.
